هشدار کارشناس جمعیت در کارگروه بانوان؛ قانون «جوانی جمعیت» نیازمند نظارت میدانی و مطالبه‌گری است
در چهل و پنجمین نشست کارگروه بانوان و خانواده جمعیت جانبازان، دکتر هما مردان پژوهشگر مرکز تحقیقات سالمندی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت با ترسیم وضعیت بحرانی جمعیت کشور، بر لزوم اجرای دقیق، نظارت مستمر و مطالبه‌گری عمومی نسبت به قانون «حمایت از خانواده و جوانی جمعیت» تأکید کرد.
در چهل و پنجمین جلسه کارگروه بانوان و خانواده جمعیت جانبازان، موضوع بحران جمعیت به عنوان یکی از کلیدی‌ترین چالش‌های راهبردی کشور مورد بررسی قرار گرفت. دکتر هما مردان، کارشناس این حوزه، با اشاره به اینکه ایران در آستانه ورود به سیاهچاله پیری جمعیت قرار دارد، وضعیت کنونی را «اسف بار» توصیف کرد و هشدار داد که در صورت عدم اصلاح نرخ باروری، فرصت‌های حیاتی پیشرو از دست خواهند رفت.
دکتر مردان در این نشست، ضمن تشریح مفاد قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، این قانون را پاسخی کارشناسی به «کشتار خاموش» دشمن علیه بنیان خانواده در ایران دانست. وی با انتقاد از عملکرد برخی دستگاه‌های اجرایی در اجرای مفاد این قانون، تصریح کرد: «متأسفانه به دلیل عدم شناخت عمق فاجعه توسط برخی نیروهای خودی و نیز بهانه‌تراشی برخی مسئولان به دلیل هزینه‌های مالی و حقوقی، بسیاری از مفاد این قانون بر زمین مانده است.»
تسهیلات فراموش‌شده؛ از بیمه تا امنیت شغلی
این عضو جمعیت جانبازان با تأکید بر لزوم آشنایی آحاد جامعه با حقوق قانونی خود، افزود: «بسیاری از مادران، چه خانه‌دار و چه شاغل، از امتیازات قانونی خود بی‌اطلاع‌اند. ماده‌های مربوط به بیمه رایگان مادران، حمایت از دوران بارداری و شیردهی، و کاهش سنوات بازنشستگی برای مادران شاغل، ظرفیت‌هایی است که باید با مطالبه‌گریِ آگاهانه، از انفعال خارج شود.»
ایشان که خود دکترای سالمند شناسی را نیز دارا می باشند با اشاره به چالش‌های مادران شاغل در بخش خصوصی، بر لزوم نظارت مجلس و دستگاه‌های متولی بر عملکرد کارفرمایان تأکید کرد و گفت: «قانون حق امنیت شغلی مادران را تضمین کرده است؛ اما متأسفانه گزارش‌های متعددی از برخوردهای سلیقه‌ای یا تهدید به اخراج در صورت بارداری به دست ما می‌رسد که نیازمند برخورد قاطع و نظارت جدی است.»
پروژه «مهندسی معکوس» برای نجات جمعیت
دکتر مردان راهکار برون‌رفت از این بحران را در گرو یک «حرکت جمعی» و «مهندسی معکوس» فرهنگی دانست. وی با اشاره به لزوم پرداختن به سبک زندگی اسلامی و ارزش مادری، بیان داشت: «ما باید جایگاه مادر را نه به عنوان یک نیروی کار خنثی، بلکه به عنوان ستون پایدار خانواده بازتعریف کنیم. برگزاری رویدادهایی مانند اعتکاف‌های مادر و کودک و اصلاح پیوست‌های مسکن در شهرسازی‌ها، از جمله گام‌هایی است که می‌تواند در کنار مشوق‌های اقتصادی، فضای جامعه را به سمت فرزندآوری سوق دهد.»
مطالبه‌گری؛ حلقه مفقوده اجرا
بخش پایانی این نشست به پرسش و پاسخ اختصاص داشت؛ جایی که شرکت‌کنندگان از دغدغه‌های خود پیرامون ناهماهنگی بانک‌ها در پرداخت تسهیلات فرزندآوری و عدم اجرای بیمه در قراردادهای کوتاه‌مدت سخن گفتند. دکتر مردان در پاسخ به این چالش‌ها تأکید کرد: « تا زمانی که مردم نسبت به حقوق قانونی خود در ماده‌های مختلف (از تسهیلات گرفته تا بیمه سلامت) آگاه نباشند و به طور مستمر از مسئولان مطالبه‌گری نکنند، وضعیت تغییر نخواهد کرد.»
این کارشناس در پایان، از جامعه جانبازان و ایثارگران خواست تا با توجه به پیشرو بودن در میدان‌های جهاد، در عرصه نبرد جمعیتی نیز پیشگام باشند و با فرزندآوری و تشویق دیگران، در شکستن محاصره سیاهچاله جمعیتی، نقش‌آفرینی کنند.
